Yakınımdaki Doğa takipçileriyle Karadeniz'in hırçın derelerini, sarp kalelerini ve ahşap konaklarını gezdik. Ancak bir şehrin ruhunu tam olarak anlamak için, o şehrin inanç merkezlerine ve asırlardır ayakta duran ibadethanelerine de kulak vermek gerekir. Bu haftaki durağımız, Rize merkezde, yeşilin ve mavinin arasında vakur bir duruş sergileyen İslam Paşa Camii, halk arasındaki yaygın adıyla Kurşunlu Cami.

Rize'nin yoğun yağışlı ve zorlu iklimine asırlardır meydan okuyan bu yapı, şehrin en önemli tarihi sembollerinden biridir.

Adını Nereden Alıyor? Kurşunlu Camii'nin Tarihi

İslam Paşa Mahallesi'nde yer alan bu nadide eser, 16. yüzyılın ikinci yarısında (1570-1571 yıllarında) İskender Cafer Paşa tarafından yaptırılmıştır. Zamanla bulunduğu mahallenin adıyla (İslam Paşa) anılmaya başlanmıştır.

Peki neden "Kurşunlu" deniyor? Bu isim, caminin mimari bir özelliğinden gelir. Caminin ana kubbesi, Karadeniz'in çetin hava şartlarından korunmak ve yalıtım sağlamak amacıyla tamamen kurşun levhalarla kaplanmıştır. Bu kurşun kaplama, yapıya hem ismini vermiş hem de asırlar boyu ayakta kalmasını sağlamıştır.

Karadeniz'de Klasik Osmanlı Mimarisi

Rize gibi yerel mimarinin (ahşap ve yığma taş) çok baskın olduğu bir coğrafyada, klasik Osmanlı cami mimarisini görmek oldukça özeldir.

Kesme Taş İşçiliği: Caminin gövdesi muntazam dikdörtgen kesme taşlardan inşa edilmiştir. Bu taş işçiliği, sadeliğin içindeki zarafeti yansıtır.

Tek Kubbe ve Minare: İç mekanı ferah kılan büyük tek bir ana kubbesi ve klasik Osmanlı usulü tek şerefeli, zarif bir minaresi bulunmaktadır.

İç mekandaki kalem işleri ve mihrap-minber detayları, Osmanlı dönemi süsleme sanatlarının Rize'deki en güzel örneklerindendir.

Ziyaretçiler İçin İpuçları

Konum: Rize merkeze bağlı İslam Paşa Mahallesi'ndedir. Şehir merkezinden kısa bir yürüyüşle veya minibüslerle kolayca ulaşılabilir.

Huzurlu Bir Mola: Şehrin karmaşasından uzaklaşıp, asırlık ağaçların gölgelediği avlusunda soluklanmak ve tarihi dokuyu hissetmek için harika bir noktadır.

Bilinmesi Gerekenler: Burası aktif bir ibadethane olduğu için, ziyaretlerinizi namaz vakitleri dışında (özellikle öğle ve ikindi vakitleri arası) planlamanız ve cami adabına uygun (sessizlik, uygun kıyafet) davranmanız tavsiye edilir.